Μύξωμα καρδιάς και πόσο επικίνδυνο είναι το χειρουργείο

Το μύξωμα είναι ένας καλοήθης όγκος της καρδιάς, δηλαδή δεν δίνει μεταστάσεις. Παρ’ όλα αυτά, λόγω της θέσης του μέσα στις κοιλότητες της καρδιάς, μπορεί να εμποδίσει τη ροή του αίματος ή να προκαλέσει εμβολή, δηλαδή απόφραξη ενός αγγείου από κομμάτι του όγκου ή από θρόμβο, με κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου. Γι’ αυτό, όταν διαγνωστεί, η χειρουργική αφαίρεση δεν πρέπει να καθυστερεί. Η επέμβαση έχει χαμηλό κίνδυνο, με θνητότητα περίπου 3% ή χαμηλότερη, και, όταν ο όγκος αφαιρείται πλήρως, η πρόγνωση σε βάθος χρόνου είναι εξαιρετική.
Τι είναι το μύξωμα καρδιάς
Οι πρωτοπαθείς όγκοι της καρδιάς, δηλαδή όσοι ξεκινούν από την ίδια την καρδιά, είναι σπάνιοι. Ανάμεσα σε αυτούς, το μύξωμα είναι ένας από τους συχνότερους καλοήθεις όγκους.
- Εντόπιση. Περίπου το 75% των μυξωμάτων αναπτύσσεται στον αριστερό κόλπο, μία από τις δύο άνω κοιλότητες της καρδιάς, και το 15%–20% στον δεξιό κόλπο. Σπανιότερα εντοπίζονται στις κοιλίες ή στις βαλβίδες. Το μύξωμα είναι συνήθως μονήρες και προσφύεται με έναν μίσχο, ένα λεπτό στέλεχος, στο μεσοκολπικό διάφραγμα, το τοίχωμα που χωρίζει τους δύο κόλπους.
- Ηλικία και φύλο. Εμφανίζεται σε όλες τις ηλικίες, συχνότερα όμως μεταξύ 20 και 60 ετών, με μέση ηλικία διάγνωσης τα 50 έτη. Είναι συχνότερο στις γυναίκες.
- Σποραδικό ή οικογενές. Τα περισσότερα μυξώματα είναι σποραδικά. Το 5%–10% είναι οικογενή, κυρίως στο πλαίσιο του συνδρόμου Carney, ενός σπάνιου κληρονομικού συνδρόμου. Τα οικογενή μυξώματα εμφανίζονται σε νεότερη ηλικία, μπορεί να είναι πολλαπλά και υποτροπιάζουν, δηλαδή ξαναεμφανίζονται, συχνότερα.
Συμπτώματα του μυξώματος
Τα συμπτώματα εξαρτώνται από το μέγεθος, τη θέση και την κινητικότητα του όγκου. Χωρίζονται σε τρεις ομάδες:
- Αποφρακτικά συμπτώματα. Το μύξωμα του αριστερού κόλπου μπορεί να εμποδίζει τη ροή του αίματος μέσα από τη μιτροειδή βαλβίδα, τη βαλβίδα ανάμεσα στον αριστερό κόλπο και την αριστερή κοιλία. Το κύριο σύμπτωμα είναι η δύσπνοια, στην προσπάθεια ή και στην ηρεμία. Ο ασθενής μπορεί να δυσκολεύεται να αναπνεύσει όταν ξαπλώνει (ορθόπνοια) ή να ξυπνά τη νύχτα με αίσθημα ασφυξίας (παροξυσμική νυχτερινή δύσπνοια). Επειδή ο όγκος είναι κινητός, τα συμπτώματα συχνά εξαρτώνται από τη θέση του σώματος και μπορεί να εμφανιστούν ζάλη ή και λιποθυμία. Όταν η απόφραξη είναι μεγάλη, μπορεί να προκληθεί πνευμονικό οίδημα ή αιφνίδιος θάνατος.
- Εμβολές. Μικρά τμήματα του όγκου ή θρόμβοι που σχηματίζονται πάνω του μπορεί να αποκολληθούν. Στο μύξωμα του αριστερού κόλπου μεταφέρονται συνήθως με την αρτηριακή κυκλοφορία σε όργανα όπως ο εγκέφαλος, προκαλώντας ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος όταν η επιφάνεια του όγκου είναι θηλώδης, δηλαδή έχει μικρές προεκβολές που σπάνε εύκολα.
- Γενικά (συστηματικά) συμπτώματα. Κόπωση, απώλεια βάρους, χαμηλός πυρετός χωρίς εμφανή αιτία, αρθραλγίες (πόνοι στις αρθρώσεις) και αναιμία. Οφείλονται στην αυξημένη απελευθέρωση φλεγμονωδών ουσιών (κυτταροκινών), όπως η ιντερλευκίνη-6.
Οι περισσότεροι ασθενείς έχουν κάποιο σύμπτωμα κατά τη διάγνωση. Το συχνότερο είναι η δύσπνοια, ενώ συχνά αναφέρονται επίσης πόνος στο στήθος και αρρυθμίες. Σοβαρές επιπλοκές μπορεί όμως να εμφανιστούν ακόμη και χωρίς προηγούμενα συμπτώματα.
Πώς γίνεται η διάγνωση
Η βασική εξέταση είναι το υπερηχογράφημα καρδιάς. Είναι ασφαλές, μη επεμβατικό και δείχνει τη θέση, το μέγεθος, το σχήμα και την κινητικότητα του μυξώματος. Το διοισοφάγειο υπερηχογράφημα, που γίνεται με ειδικό ηχοβολέα ο οποίος εισάγεται στον οισοφάγο, είναι πιο ευαίσθητο και εντοπίζει ακόμη και μικρούς όγκους ή όγκους σε ασυνήθιστες θέσεις. Η αξονική και η μαγνητική τομογραφία καρδιάς βοηθούν στον καλύτερο χαρακτηρισμό του μυξώματος και στην εκτίμηση της σχέσης του με τις γειτονικές δομές της καρδιάς. Η οριστική διάγνωση τίθεται με την ιστολογική εξέταση, δηλαδή την εξέταση στο μικροσκόπιο του ιστού που αφαιρείται.
Πριν από την επέμβαση συνιστάται συχνά και στεφανιογραφία, δηλαδή απεικόνιση των αρτηριών της καρδιάς, για να ελεγχθεί αν συνυπάρχει στεφανιαία νόσος και από πού αιματώνεται ο όγκος.
Πότε χρειάζεται χειρουργείο
Η χειρουργική αφαίρεση είναι η θεραπεία πρώτης επιλογής και, όταν ο όγκος αφαιρείται πλήρως, συνήθως είναι και οριστική. Επειδή το μύξωμα μπορεί να προκαλέσει εμβολή, καρδιακή ανεπάρκεια ή αιφνίδιο θάνατο, η επέμβαση συνιστάται σύντομα μετά τη διάγνωση. Τα μυξώματα με θηλώδη επιφάνεια, που έχουν υψηλό κίνδυνο εμβολής, χρειάζονται άμεση χειρουργική αντιμετώπιση. Τα μυξώματα με λεία επιφάνεια είναι συνήθως μεγαλύτερα και προκαλούν κυρίως αποφρακτικά συμπτώματα· σε αυτά η επέμβαση μπορεί να προγραμματιστεί, χωρίς όμως μεγάλη καθυστέρηση.
Πώς γίνεται η επέμβαση
Αφαιρούμε τον όγκο ολόκληρο, μαζί με το σημείο όπου προσφύεται και μια ζώνη υγιούς ιστού γύρω του, ώστε να μειωθεί η πιθανότητα υποτροπής. Συνήθως η επέμβαση γίνεται μέσω στερνοτομής, δηλαδή διάνοιξης του στέρνου, και με εξωσωματική κυκλοφορία, ένα μηχάνημα που αναλαμβάνει προσωρινά τη λειτουργία της καρδιάς και των πνευμόνων, γιατί πρέπει να ανοιχτούν οι κοιλότητες της καρδιάς. Αν ο όγκος έχει προκαλέσει βλάβη σε γειτονικές δομές, όπως σε μια βαλβίδα, μπορεί να χρειαστεί και η αποκατάστασή τους. Σε εξειδικευμένα κέντρα, σε επιλεγμένους ασθενείς, η αφαίρεση μπορεί να γίνει και με ελάχιστα επεμβατικές ή ρομποτικές τεχνικές.
Για την προετοιμασία πριν από το χειρουργείο και την πορεία μετά από αυτό, μπορείτε να διαβάσετε τις σελίδες για την εγχείρηση καρδιάς και για το τι να περιμένετε μετά από χειρουργείο καρδιάς.
Στο κέντρο μας αντιμετωπίζουμε χειρουργικά τα μυξώματα της καρδιάς.
Πόσο επικίνδυνο είναι το χειρουργείο
Ο κίνδυνος της επέμβασης είναι χαμηλός. Η ενδονοσοκομειακή θνητότητα, δηλαδή οι θάνατοι κατά τη διάρκεια της νοσηλείας, είναι περίπου 3% ή χαμηλότερη και συνήθως δεν ξεπερνά το 5%. Είναι μεγαλύτερη όταν το μύξωμα βρίσκεται σε κοιλία της καρδιάς. Οι συχνότερες επιπλοκές τις πρώτες ημέρες μετά την επέμβαση είναι οι αρρυθμίες, όπως η κολπική μαρμαρυγή, ένας ακανόνιστος και συχνά γρήγορος καρδιακός ρυθμός.
Τον κίνδυνο του χειρουργείου πρέπει να τον σταθμίζετε απέναντι σε όσα μπορεί να προκαλέσει ο όγκος αν παραμείνει στην καρδιά: εμβολή, εγκεφαλικό επεισόδιο, καρδιακή ανεπάρκεια ή αιφνίδιο θάνατο. Μετά την πλήρη αφαίρεση η ανάρρωση είναι συνήθως γρήγορη και η πρόγνωση σε βάθος χρόνου εξαιρετική.

Υποτροπή και παρακολούθηση
Στα σποραδικά μυξώματα η υποτροπή είναι σπάνια και εμφανίζεται στο 1%–4% των ασθενών. Στα οικογενή, όπως στο σύνδρομο Carney, είναι συχνότερη και εμφανίζεται στο 12%–22%. Μπορεί να παρουσιαστεί μήνες ή και χρόνια μετά την επέμβαση. Γι’ αυτό, μετά το χειρουργείο συνιστάται μακροχρόνια παρακολούθηση με περιοδικό υπερηχογράφημα καρδιάς.
Το πρόγραμμα παρακολούθησης μετά την επέμβαση το ορίζουμε μαζί με τον καρδιολόγο σας.
Συχνές ερωτήσεις
Αν σας έχει διαγνωστεί μύξωμα καρδιάς, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας για να συζητήσουμε την αντιμετώπισή του.
Πού απευθύνεστε
Όσα περιγράφονται ισχύουν για τους περισσότερους ασθενείς. Η απόφαση για εσάς προκύπτει από τις δικές σας εξετάσεις και το δικό σας ιστορικό. Ο Βασίλειος Κωτσής, Διευθυντής Καρδιοχειρουργικής Κλινικής και Κέντρου Χειρουργικής Πάλλουσας Καρδιάς στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών, αντιμετωπίζει χειρουργικά τα μυξώματα της καρδιάς. Αν σας έχει διαγνωστεί μύξωμα και θέλετε να μάθετε τι σημαίνει στην περίπτωσή σας, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί του για εξειδικευμένη εκτίμηση.
Το παρόν κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την ιατρική συμβουλή.
Πηγές
- Okongwu CC, Olaofe OO. Cardiac myxoma: a comprehensive review. J Cardiothorac Surg. 2025. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11905437/
- Lee KS, et al. Surgical resection of cardiac myxoma – a 30-year single institutional experience. J Cardiothorac Surg. 2017. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5368917/
- Jakuskaite G, et al. Diagnosis and surgical treatment outcomes of cardiac myxoma: twenty years of data at a single institution. Medicina (Kaunas). 2025. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12654260/
- Cianciulli TF, et al. Twenty years of clinical experience with cardiac myxomas: diagnosis, treatment, and follow up. J Cardiovasc Imaging. 2019. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6358422/
VIDEO
ΓΙΑΤΙ ΕΜΑΣ
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

